“ Đúng là chỉ có hai ông, một ông
què, một ông cụt, thế mà suốt ngày cứ gây nhau…”
Một câu nói giảng hòa của vợ nó mỗi
khi xảy ra chuyện gây nhau của hai thằng. Thằng què, đôi khi lỡ mồm nói thẳng
cái nick ban đầu với nó là nỗi đau trước mặt người mới hay con cái nó. Cứ rượu
vào là chúng nó gây nhau, mấy cái nick đáng phải giấu, thì lúc ấy cứ vô tình trạm
vào quá khứ muốn quên của chúng nó…
… Kỳ nghỉ hè năm thứ 3 gì đó, nó
bất mãn và muốn buông xuôi. Một tai nạn máy cán dép gia công tại nhà đã lấy đi
gần hết bàn tay trái của nó. Đang tuổi trẻ mộng mơ với bao dự định tương lai,
nó gần như sụp đổ, có lúc nghe đồn, nó không muốn đến trường nữa… Nhưng kỳ lạ,
nhìn theo bước chân sau này, cứ mỗi lúc gặp tai ương, nó lại cứng cỏi và vươn
lên mạnh mẽ hơn.
Nó lại tiếp tục đi học, mặc dù
sâu thẳm vẫn le lói ánh mắt bất cần và chán trường xa xăm theo từng bước chân
ngập ngừng của nó. Cái tướng mập lùn chao đảo mỗi khi cái tay trái của nó giấu
trong túi quần vội vàng giữa đám đông. Cái nick “cụt” đã vô tâm ẩn nấp trong đầu
thằng què từ cái ngày ấy, những lúc vắng mặt, cái nick ấy lại được đính kèm
theo tên của thằng bạn cùng lớp, và theo thời gian, cái tên cụt, tên què mãi khập
khễnh, chao đảo bước theo cuộc sống gian nan của chúng.
Thực ra, chúng đã biết nhau từ
hơn một năm trước khi cùng vào ngồi chung ghế giảng đường. Cái ngày mà hai thằng
cùng học một lớp luyện thi đại học của trường tại khu B. Dưới con mắt thằng
què, thằng cụt đã ham chơi từ những ngày ấy. Luyện thi gì mà đến lớp chúng chỉ
tán phét với nhau. Ngày cuối khóa học thi thử, chúng nó còn bàn tán xôn xao,
trao đổi để kết quả kiểm tra cao vót thuộc diện “đủ điểm đi Liên Xô”. Thế rồi
cơ duyên lại đến, chúng nó vào chung một giảng đường. Thằng què, thằng cụt lại
được sống chung trong cái tập thể đáng nhớ!
Nhà thằng cụt giàu lắm trái ngược
hẳn với thằng què. Nhà nó bán buôn và có cả cơ sở sản xuất gia công nữa. Nhớ những
lần mẹ thằng cụt lên trường, những miếng vàng lá quấn quanh người được mang ra.
Thằng què chả biết mục đích chuyển vùng của những miếng vàng ấy là gì. Nó nghe
nói vậy chỉ tấm tắc ngợi ca và có phần tự ti, ghen tị với thằng cụt. Thằng cụt
vào trường, và nhất là sau cái tai nạn lớn ấy, nó lại càng phát huy tốt cái
tính lười biếng trong học tập của nó. Nó có khả năng khiển thầy, bao bạn. Thú
thật, bạn bè quí mến cái tính phóng khoáng và sống trên tiền của thằng cụt suốt
các năm đại học.
5 năm học cũng qua mau, cái bằng
tốt nghiệp trong tay, cũng bao công sức, ấy vậy mà vẫn thấy bùi ngùi khó tả. Thằng
què không ngớt đêm ngày ngóng đợi trong tuyệt vọng một việc làm thay thế cho
cái ước mơ đứng bục giảng đã tan theo cái hơi hướng bốc đồng, nổi loạn của tuổi
trẻ ngày ấy. Thằng cụt cũng về quê, cùng gia đình kinh doanh, vốn là thế mạnh của
nó và chờ đợi những cơ hội thật tốt hơn. Đây là thời gian không dài nhưng có lẽ
thông tin liên lạc của chúng nó gián đoạn nhất. Đúng thôi, ngày ra trường bạn
bè nối nhau đi làm , thông tin vui tấp nập quay về làm mềm lòng những người
chưa xuất phát. Mọi người toàn tâm vào tìm kiếm việc làm, cái tên què, tên cụt
cũng chẳng là cái nick quan tâm với chúng nữa.
Thế rồi thằng què cũng vào Sài
Gòn cuối năm 1991, mải mê vật lộn với ngoại ngữ, IT, công việc ở một công ty
Liên doanh mà vốn kiến thức thực tại của chúng sau 5 năm quả là như không. Thằng
cụt hình như vẫn kinh doanh gia đình. Cũng chẳng có thông tin về nhau. Cũng chẳng
trách, ngay cả cái lớp nổi tiếng của chúng cũng vậy, đó là những thời gian
chúng nó quên nhau nhiều nhất. Tìm việc, tiếp cận, làm quen, gây dựng vị trí
trong môi trường bắt đầu cạnh tranh là cái lý do mà sau 10 năm ra trường chúng
mới chợt bừng tỉnh và tha thiết tìm kiếm nhau. Để rồi có nhiều trường hợp gặp
nhau đã có người khuất, người đi, còn
nhiều hoàn cảnh éo le thiếu người chia sẻ…
Một ngày cuối năm 1992, thằng cụt
và thằng què lại gặp nhau ở cái đất Sài thành phồn hoa và nhiều cạm bấy. Nó đến
và mượn chiếc xe máy như là tài sản duy nhất của thằng què lúc bấy giờ.
“ Mày lấy xe đi công việc, nhưng
đúng 5 giờ 30 chiều phải mang về đây cho tao, tao phải đi đón người yêu, tao
không muốn đến muộn”
Thằng què vẫn cái tính đành hanh,
thẳng thừng với thằng cụt như vậy, mà chẳng thèm quan tâm tới thái độ và suy
nghĩ bên trong của bạn nó. Những ngày sau, vẫn cái điệp khúc dặn dò giữa hai thằng
như vậy. Để đến một lần, thằng cụt sống
trên tiền ngày nào lại rơi vào tình cảnh éo lé đến thế, sau khi lấy xe, khoảng
10 phút, với vẻ mặt ngại ngùng , nó quay lại.
“ Còn việc gì nữa vậy?” – Thằng què hỏi
“Xe mày hết xăng rồi, tao không
còn đồng nào…” – Thằng cụt ái ngại trả lời
Thằng què trùng người lại, trong
nó có gì đó rân rân, nó nhìn kỹ và quan sát thằng bạn oai phong sống trên tiền
của nó ngày nào…
“ Tao vào mượn xe một số thằng, chúng
nó nói: mày đi đâu tao chở đi… Chúng nó sợ tao lấy xe của chúng nó !?” – Sau
này thằng cut có tâm sự về cái gọi là nghĩa bạn , nghĩa bè cũng như cảnh thất
cơ lỡ vận là như thế….
Nghe kể, gia đình thằng cụt lần
đó bị phá sản gì đó, hai bố con lấy được chiếc xe máy vọt lên Hải Phòng. Ở lang
thang chỗ bạn chỗ bè. Để đến một ngày, bên chén trà chát ở quán nước trên đường
lạch tray, có một người, sau này nó coi như bố nuôi, nói với nó: “gia đình đang
có chuyện, phải Nam tiến….”
Thế rồi như định mệnh, cứ Nam thằng
cụt tiến, nó tiến mà chẳng cần biết tiến làm gì, cứ tiến vì cái nghiệt ngã của
số phận giáng vào gia đình nó. Có người ra đi để đổi đời, với nó, có lẽ Nam tiến
để đòi lại đời, mà đòi lại đời đâu có dễ…! Nó đã từng nằm ghế đá công viên 30/4,
ở đó kẻ bụi đời, sa cơ, trộm cắp, đĩ điếm, hút chích đêm đêm về tụ hội. Nó hòa
vào cái thế giới đêm hỗn độn ấy. Nhưng nó vẫn là nó, là thằng cụt biết tận dụng
cơ hội để vươn lên. Chắc những ngày sinh viên dạy nó, những câu chuyện sinh
viên làm quen làm thân với những gia đình gần trường để dựa dẫm đã ám ảnh. Nó
khác biệt với phần còn lại trong đêm ở cái công viên ấy, để rồi , một bà già
bán thuốc lá lề đường neo đơn đã cho nó vào ăn nhờ ở đậu những ngày tháng cơ cực
ấy…
Những ngày nó tìm tới bạn bè, có
người này kẻ khác. Nó vẫn kiên nhẫn dong ruổi tìm kiếm cơ hội từ những mối quan
hệ mong manh nhất. Để rồi chỉ sau có một tháng trời thì phải, từ cái ngày thằng
cụt không có tiền đổ xăng xe ấy, nó quay lại với một bịch thật lớn khệ nệ trên
tay.
“Mày cầm rượu ngoại này đi biếu Sếp,
còn những mỹ phẩm và nước hoa này biếu vợ Sếp, tốt lắm, đồ xịn đấy!” – Thằng cụt
phấn khởi nói với thằng què.
Đó là những ngày cuối năm 1992, một
năm cũ sắp qua, một mùa xuân mới đang tới….
Từ đầu năm 1993 ấy, cuộc sống của
thằng cụt đã đổi thay. Nó kết nối với các cựu sinh viên lái đang đi tàu chuyên
tuyến Sài gòn – Singapore. Nó chở thành một đầu nậu tiêu thụ hàng lậu cho nhóm
tàu này. Cuộc sống, công việc phiêu liêu, khó khăn lắm. Những đêm khuya thuyền
nan cập mạn những con tàu lớn để nhận hàng. Những lần chạy chốn cảnh sát biển,
biên phòng đã tạo nên một thằng cụt bản lĩnh và liều mạng. Tiền nó kiếm được bộn
theo từng truần, theo từng chuyến tàu đêm cập bến….
“Như sự trêu ngươi của số phận!”
có lần nó đã thốt lên như vậy. Thằng cụt cũng đủ tỉnh táo để nhìn ra cái sự
nguy hiểm của cái nghề bám cầu cảng tiêu thụ hàng lậu này. Nó quyết định dồn hết
tiền vào canh bạc cuối cùng. Với ý định kiếm thêm một khoản lớn lớn đủ chuyển
nghề. Hình như có kẻ “chơi” nhóm chúng nó. Cảnh sát biển quần thảo khắp khu vực
Tân Cảng Sài gòn, nơi có con tàu vừa cập cảng ban chiều. Một thằng bị bắt (nghe
nói sau đó bị nhốt một thời gian và mất khối tiền). Thằng cụt nép mình trong
khe cầu cảng né tránh những tia đèn bin soi xét, đả có những tiếng súng lên đạn
xoẹt xoạt từ phía bên ngoài hường về gầm cầu cảng đen thui ấy, lòng cầu mong
cho đợt càn chấm dứt nhanh kẻo nước lên, có đường chết ngạt …
Có lẽ nó đã trải qua khoảng 1-2
năm bám cầu cảng kiếm sống như vậy, có lúc lên voi, để rồi định mệnh lại một lần
nữa thử thách nó. Sau đợt càn đó, thằng cụt lại trắng tay, đường dây chuyên chở
và buôn bán hàng lậu của chúng nó cũng tan giã. Cuộc đời thằng cụt lại chuyển
sang một trang mới…
Nó lại mất hết, thằng cụt lại mò
mẫm tìm đường sống. Cái Tết năm 1995 ngày ấy, sau cú hút chết gầm cầu cảng Tân
Cảng, nó quay về thăm quê. Ở đây, một con đường mới, một cuộc sống mới đã lóe sáng
trước con mắt một kẻ nhạy bén với thời cuộc như nó. Thằng cụt quay lại Sài Gòn,
được sự ủy quyền của một số thằng bạn đang làm việc ở Ba Lan, sau này chính là
những thằng anh vợ, em vợ của nó. Thằng cụt đến bàn với thằng què về phương thức
gom hàng, làm thủ tục xuất nhưng hàng may mặc gom từ Việt Nam sang bàn hàng chợ
bên Nga. Như thể ngứa nghề, phi vụ đầu tiên nhanh gọn được giới thiệu và chúng
kiếm được 900 đô la Mỹ. Để rồi chỉ trong
một thời gian rất ngắn, thằng cụt đã có thể tự làm mà không phải thông qua một
trung gian nào khác. Một sự khởi đầu mới!
Và rồi duyên số cũng đến với thằng
cut. Nó lấy em gái của mấy người bên Ba lan đang hợp tác. Với sự kết hợp của một
cô vợ sắc xảo, cùng với những mối quan hệ gia đình chắc chắn của nó ở đầu nước
ngoài, chúng nó đã cùng nhau vươn lên trở thành những con người nổi tiếng trên
thị trường Đông Âu ngày ấy. Với sự đam mê làm giàu, cùng với sự nhạy cảm trong
quan hệ và làm ăn, với một cơ sở vững chắc ở Ba Lan và sự giúp sức của thằng bạn
ở Châu Phi, hai vợ chồng thằng cụt đã làm nên một chấn động trên thị trường này
ở những thời điểm đồng rúp mất giá. Chúng nó đã gom như gom rác một lượng hàng
lớn ở Ba Lan để với một động tác nhỏ, số lượng hàng đó đã chuyển sang thị trường
khác như Châu phi với gia cao hơn nhiều.
Thằng què và thằng cụt có nhiều thông
tin về nhau hơn trong giai đoạn ấy. Nhiều biến động trong công việc, trong các
mối xử lý quan hệ, chúng có trao đổi với nhau. Đó cũng là thời điểm mà thằng cụt
đang hăng say kiếm tiền ở mức vừa phải nhất. Để nó còn đủ thời gian dành cho bạn,
cho bè. Đúng, 10 năm KT-26 tại Hồ Chí Minh là một minh chứng, thằng què và cả lớp
đã nhận được sự chia sẻ và tấm lòng của vợ chồng nó, từ chỗ ở, xe đưa đón đến bữa
ăn , bữa nhậu ngay tại cái tòa nhà gia đình nó. Để sau này biết bao nhiêu biến
động cùa kinh tế, xã hội, công việc làm ăn ngày càng mở rộng, càng tiêu hao thời
gian , sức lực của nó hơn. Ngày 20 năm KT-26 tại Đà Năng thằng cụt ở nước ngoài
không về được. Thời gian nó dành cho KT-26 cũng vậy, không được nhiều như trước
nữa.
Thằng què vẫn vậy, cứ khi có chén
chú, chén anh, nó lại mang thằng cụt ra làm bia ngắm. Thắng cụt không đi dự,
nhưng có lẽ qua thông tin nó vẫn biết được cái thằng què hay châm chọc nó. Thằng
cụt cũng bực lằm, nhưng cứ mặc, thằng què vẫn vậy, nó vẫn tếu tác, ngược ngang,
nhưng trong lòng thằng què, thằng cụt thật tài năng, “một tay xây dựng cơ nghiệp” theo cả nghĩa đen
và nghĩa bóng mà bao lần nó nửa đùa nửa vui nói trước mặt thằng cụt. Hơn nữa, thằng què ít nhiều vẫn dõi theo bước
chân nó, bước chân của thằng cụt giờ này ở mãi tận bên Mỹ, nghe nói mấy bố con
đã định cư bên ấy, vợ nó sắp sang. Một trang trại bên Mỹ đang được quản lý bời
một tay của nó.
Còn phía kia, nó là thế, thằng cụt
luôn giả bộ không để ý tới hoạt động tập thể, nhưng thằng què hiểu, nó muốn lắm, thằng cụt luôn
theo dõi và quan tâm đến lớp. Nó đã góp công mở rộng diện kết nối của Blog
KT-26 đến tận Mỹ. Hôm trước đọc thông kê của ông Tổng Biên Tập Blog, thấy số lần
truy cập ở Mỹ rất thường xuyên, thằng què mỉm cười và nghĩ ngay tới thằng cụt.
HCMC – 02/5/2012 - CHUTI